Chính phủ Canada vừa trình Quốc hội dự luật Bill C-2 vào ngày 3/6/2025, với mục tiêu tăng cường kiểm soát biên giới và siết chặt các điều kiện xin tị nạn. Nếu được thông qua, dự luật sẽ có tác động sâu rộng đến nhiều người nước ngoài đang sinh sống tại Canada hoặc có ý định xin tị nạn trong thời gian tới. Trong bài viết này, hãy tìm hiểu cũng với TerraNova.
Nội dung chính của dự luật Bill C-2
1. Siết điều kiện nộp đơn xin tị nạn
Dự luật đề xuất hai thay đổi quan trọng khiến nhiều người nước ngoài sẽ không còn đủ điều kiện nộp đơn xin tị nạn tại Canada:
- Những người nhập cảnh vào Canada sau ngày 24/6/2020 sẽ không được phép xin tị nạn nếu họ nộp đơn sau hơn 12 tháng kể từ ngày nhập cảnh.
- Những người vượt biên trái phép từ Hoa Kỳ vào Canada tại các điểm không phải cửa khẩu chính thức cũng sẽ không còn đủ điều kiện nộp đơn xin tị nạn.
Hiện tại, luật Canada vẫn cho phép những người vượt biên không chính thức từ Mỹ xin tị nạn nếu họ nộp đơn ít nhất 14 ngày sau khi đến Canada. Tuy nhiên, nếu dự luật mới được thông qua, quy định này sẽ bị bãi bỏ.
Lưu ý: Các đơn xin tị nạn được nộp trước khi dự luật được giới thiệu sẽ không bị ảnh hưởng bởi các điều khoản mới này.
2. Tăng quyền lực cho chính phủ và Bộ Di trú
Dự luật Bill C-2 trao thêm nhiều quyền cho chính phủ và Bộ Di trú, bao gồm:
- Ban hành lệnh không tiếp nhận một số hồ sơ di trú.
- Đình chỉ hoặc chấm dứt việc xử lý các đơn xin nhập cư trong một số trường hợp.
- Hủy bỏ, đình chỉ hoặc điều chỉnh các tài liệu di trú như thị thực, giấy phép lao động, giấy phép cư trú.
- Đặt thêm điều kiện hoặc thay đổi điều kiện đi kèm các giấy tờ đã cấp.
- Yêu cầu người nhập cư trình diện để kiểm tra hoặc thẩm vấn.
- Tăng quyền chia sẻ thông tin cá nhân với các cơ quan chính phủ khác.
3. Điều chỉnh quy trình xử lý hồ sơ tị nạn
Ngoài việc siết chặt điều kiện nộp đơn, dự luật cũng điều chỉnh nhiều khía cạnh trong quá trình xử lý hồ sơ:
- Viên chức di trú có quyền chấm dứt việc xử lý hồ sơ trong một số tình huống cụ thể.
- Bộ trưởng có thể chỉ định người đại diện hợp pháp cho người dưới 18 tuổi trong các thủ tục nhập cư.
- Có thể xem các hồ sơ chưa được chuyển tiếp chính thức là đã bị rút lại hoặc từ bỏ nếu người nộp đơn không tiếp tục hoàn tất các bước cần thiết.
- Nếu người xin tị nạn rời khỏi Canada trong thời gian chờ xét duyệt, hồ sơ sẽ bị tạm ngưng xử lý.
Dự luật sẽ được xét thông qua như thế nào?
Dự luật Bill C-2 hiện đang trong giai đoạn đọc lần thứ nhất tại Hạ viện Canada. Để chính thức trở thành luật, dự luật cần phải trải qua ba lần đọc tại Hạ viện, ba lần đọc tại Thượng viện, và cuối cùng là nhận được sự phê chuẩn của Toàn quyền (royal assent).
Ảnh hưởng thực tế đến người nhập cư và xin tị nạn
Nếu được thông qua, dự luật Bill C-2 sẽ tạo ra một bước ngoặt lớn trong chính sách nhập cư và tị nạn của Canada, làm thay đổi toàn diện cách thức tiếp cận và xử lý các hồ sơ xin tị nạn trong tương lai gần.
Tác động của dự luật này không chỉ mang tính pháp lý mà còn gây ảnh hưởng sâu rộng đến hàng ngàn người nước ngoài đang sinh sống, làm việc hoặc có ý định tìm kiếm sự bảo vệ tại quốc gia này.
Những người đang sinh sống tại Canada có thể mất quyền nộp đơn
Một trong những điểm đáng chú ý nhất của dự luật Bill C-2 là điều kiện thời gian nộp đơn xin tị nạn. Theo đó, những ai đã nhập cảnh vào Canada từ sau ngày 24/6/2020 nhưng chưa nộp đơn xin tị nạn trong vòng một năm kể từ ngày đến sẽ không còn đủ điều kiện để xin bảo vệ. Quy định này có thể khiến nhiều người đã ở Canada trong vài năm – vì chưa nắm rõ luật hoặc do hoàn cảnh cá nhân – mất hoàn toàn cơ hội xin tị nạn dù thực sự đang gặp rủi ro nếu quay trở về nước.
Người vượt biên từ Hoa Kỳ sẽ không còn được xem xét hồ sơ
Canada từ lâu được xem là điểm đến an toàn cho những người tìm kiếm tị nạn từ khắp nơi trên thế giới. Tuy nhiên, một bộ phận người đã chọn cách vượt biên từ Mỹ sang Canada qua các khu vực không chính thức dọc theo biên giới. Trước đây, họ vẫn được phép nộp đơn xin tị nạn nếu đợi ít nhất 14 ngày sau khi đến Canada. Nếu dự luật mới được thông qua, quy định này sẽ bị loại bỏ hoàn toàn. Những ai vào Canada qua các cửa khẩu trái phép sẽ bị xem là không hợp lệ và không còn cơ hội nộp đơn.
Gia tăng nguy cơ hồ sơ bị đình chỉ, chấm dứt hoặc từ chối
Dự luật Bill C-2 cũng trao thêm quyền cho cơ quan di trú và chính phủ liên bang trong việc đình chỉ, hủy bỏ hoặc từ chối xử lý các hồ sơ định cư và tị nạn theo những tiêu chí mới được thiết lập. Điều này có nghĩa là những hồ sơ chưa đầy đủ, nộp sai diện hoặc có yếu tố mơ hồ về tình trạng cư trú sẽ đứng trước nguy cơ bị bác bỏ mà không có quyền kháng cáo rõ ràng.
Mục tiêu siết chặt an ninh, nhưng cũng làm tăng rào cản pháp lý
Về bản chất, Bill C-2 phản ánh một nỗ lực của chính phủ Canada nhằm tăng cường kiểm soát biên giới, ngăn chặn các hành vi lợi dụng hệ thống tị nạn để nhập cư không chính thức. Điều này đặc biệt quan trọng tại các khu vực giáp ranh với Hoa Kỳ – nơi từng chứng kiến hàng loạt trường hợp vượt biên trái phép trong những năm gần đây.
Tuy nhiên, nhiều chuyên gia lo ngại rằng các quy định mới sẽ khiến những người thật sự cần được bảo vệ – như nạn nhân của bạo lực chính trị, xung đột vũ trang hay đàn áp tôn giáo – gặp nhiều khó khăn hơn trong việc tiếp cận quyền tị nạn. Việc giới hạn thời gian, thu hẹp điều kiện và gia tăng thẩm quyền từ chối có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng về nhân quyền nếu không đi kèm với cơ chế hỗ trợ và giám sát minh bạch.
Lời khuyên từ TerraNova: Nên chọn lộ trình định cư hợp pháp và an toàn
Trước những thay đổi liên tục về chính sách nhập cư và tị nạn, việc xác định rõ hướng đi hợp pháp và an toàn là yếu tố then chốt để tránh các rủi ro pháp lý.
Tại TerraNova, chúng tôi chuyên tư vấn và đồng hành cùng người Việt trên hành trình định cư Canada thông qua các diện hợp pháp như:
- Diện tay nghề
- Diện doanh nhân
- Diện cộng đồng RCIP
- Diện bảo lãnh gia đình
Với đội ngũ tư vấn giàu kinh nghiệm và hệ thống hỗ trợ chuyên nghiệp, TerraNova cam kết mang đến giải pháp cá nhân hóa, phù hợp với từng hồ sơ cụ thể.
Liên hệ TerraNova để được hỗ trợ nhiều hơn
Trong bối cảnh chính sách nhập cư và tị nạn tại Canada đang có nhiều thay đổi quan trọng như dự luật Bill C-2, việc hiểu rõ quyền lợi, nghĩa vụ và khả năng bị ảnh hưởng của từng trường hợp cụ thể là điều vô cùng cần thiết. Nhiều người nước ngoài đang sinh sống tại Canada có thể rơi vào tình trạng không còn đủ điều kiện nộp đơn tị nạn, hoặc hồ sơ bị đình chỉ, chấm dứt mà không nắm rõ nguyên nhân và hướng xử lý phù hợp.
TerraNova thấu hiểu những lo lắng và áp lực mà bạn có thể đang đối mặt. Với vai trò là đơn vị tư vấn di trú chuyên sâu, chúng tôi sẵn sàng đồng hành cùng bạn:
- Đánh giá chi tiết hồ sơ và tư vấn xem liệu bạn có thuộc diện bị ảnh hưởng bởi dự luật Bill C-2 hay không.
- Hướng dẫn cách xử lý nếu hồ sơ của bạn đang trong diện cần bổ sung, điều chỉnh hoặc chuyển đổi diện cư trú phù hợp.
- Tư vấn lộ trình định cư an toàn, hợp pháp, phù hợp với điều kiện hiện tại của bạn và gia đình.
- Cung cấp thông tin cập nhật, chính xác về các diện định cư Canada đang mở cửa như: tay nghề, doanh nhân, RCIP, bảo lãnh vợ/chồng, du học chuyển tiếp, v.v.
Chúng tôi tin rằng, một hành trình định cư bền vững không bắt đầu bằng may rủi, mà bằng sự chuẩn bị kỹ lưỡng và sự đồng hành đúng đắn.
Liên hệ với TerraNova ngay hôm nay để được tư vấn miễn phí, bảo mật và hoàn toàn cá nhân hóa. Chúng tôi luôn sẵn sàng lắng nghe và hỗ trợ bạn trên từng chặng đường – từ khi còn phân vân cho đến lúc đặt chân đến vùng đất mơ ước.
